18 Eylül Uluslararası Eşit Ücret Günü

İnsan hakları açısından eşitlik bir ilkedir. Bu ilke, Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Evrensel Bildirisi’nin (10 Aralık 1948) 1. 2. ve 23. maddesinde yer alır.

“Madde 1 Bütün insanlar özgür, onur ve haklar bakımından eşit doğarlar. (…).

Madde 2/1 Herkes ırk, renk, cinsiyet, dil, din, siyasal ya da başka türden kanaat, ulusal ya da toplumsal köken, mülkiyet, doğuş veya başka türden statü gibi herhangi bir ayrım gözetilmeksizin, bu Bildirgede belirtilen bütün hak ve özgürlüklere sahiptir. (…)

Madde 23/2 Herkesin, herhangi bir ayrım gözetilmeksizin, eşit iş için eşit ücrete hakkı vardır.”

Görüldüğü gibi 1. maddede haklara ve insan onuruna sahip olmak bakımından tüm insanların eşitliği vurgulanmakta ve 2. maddede de ayrımcılık yasağı ile birlikte eşitlik ilkesine yer verilmektedir. 23/2. maddede eşit iş için eşit ücret hakkı yer almaktadır.

İlkesel düzeyde böyledir de acaba “durum” bakımından da insanlar eşitlik ilkesine uygun muamele görmekte midir? İşte bu noktada çok büyük sorunlar var.

Dünyamız ne yazık ki eşitsizlikler dünyası. Ülkeler arasında ve her bir ülkede sosyal sınıf ve tabakalar, kadınlar ve erkekler ile bölgeler arasında uçurumlar var.

BM’den önce (1919) kurulmuş olan ve BM kurulduktan sonra onun bir parçası olan Uluslararası Çalışma Örgütü (İLO) 18 Eylül’ün “Uluslararası eşit ücret” günü ilan edilmesini destekliyor. İLO Türkiye sahifesinde şöyle bir duyuru var( https://www.ilo.org/ankara/lang–tr/index.htm):

“18 Eylül 2020’nin Uluslararası Eşit Ücret Günü olarak belirlenmesi vesilesiyle ve Covid-19 küresel salgınının dünya genelinde yarattığı etkilerin görüldüğü şu günlerde, Uluslararası Eşit Ücret Koalisyonu (EPIC), dünya genelinde tüm işgücü piyasasındaki aktörlerin, eşit ücretin iyileşme sürecinin merkezinde yer almasını sağlamaları için gerekli adımları atmalarına yönelik çağrıda bulunmak amacıyla sanal bir etkinlik gerçekleştirecektir.ILO Genel Direktörü Guy Ryder’ın da konuşmacı olarak yer alacağı toplantıya aşağıdaki linkten kayıt yaptırabilirsiniz.Kayıt: http://bit.ly/epic2030 Tarih: 18 Eylül 2020Saat: 16:00 – 17:30 (Türkiye Yerel Saati)”

İLO da EPİC bünyesinde yer alıyor. “Uluslararası Eşit Ücret” çalışması yapıyor. “Eşit ücret” İLO Anayasası’nın “Başlangıç” maddesinde de yer alır. Hatırlayalım: “Evrensel ve kalıcı bir barışın ancak sosyal adalet temeline dayalı olması nedeniyle; Çok sayıda insan için, adaletsizliğin, sefaletin ve yoksulluğun bulunduğu çalışma koşullarının varlığı ve bunun dünya barışı ve ahengini tehlikeye düşürecek bir hoşnutsuzluğa yol açtığı ve bu koşulların örneğin günlük ve haftalık maksimum çalışma saatlerinin düzenlenmesi, işçilerin işe alınması, işsizliğe karşı mücadele, yeterli yaşam koşullarını sağlayacak bir ücretin güvence altına alınması, işçilerin genel ve mesleki hastalıklara ve iş sırasında meydana gelen kazalara karşı korunması, çocukların, gençlerin ve kadınların korunması, yaşlılık ve maluliyet aylıklarının bağlanması, eşit işe eşit ücret ilkesinin tanınması (…),; Adalet ve insaniyet duygularından hareketle, aynı zamanda sürekli bir dünya barışını sağlamak arzusu ve bu belirtilen hedeflere ulaşmak amacıyla hareket eden Yüksek Akit Taraflar, Uluslararası Çalışma Örgütü’nün işbu Anayasasını onaylarlar.”

İLO’nun “Çalışma Yaşamında Temel İlkeler ve Haklar Bildirgesi”nde, (…) İstihdamda ve meslekte ayrımcılığın ortadan kaldırılması” ilkesi yer alır.

Covid-19 pandemi günlerinde” eşitlik ilkesi ve ayrımcılık yasağı” çok yakıcı bir şekilde, çalışanların ve onların örgütlerinin gündemindedir.

İLO’nun 100 Nolu Eşit Ücret Sözleşmesi’nin 2. maddesi, “Her üye, ücret hadlerinin tespitiyle ilgili olarak yürürlükte bulunan usullere uygun yollardan, eşit değerde iş için erkek ve kadın işçiler arasında ücret eşitliği prensibini teşvik ve bu prensibin bütün işçilere uygulanmasını, sözü edilen usullerle telifi kabil olduğu nispette temin edecektir. Bu prensip: Milli mevzuat, Mevzuatla kurulmuş veya tanınmış herhangi bir ücret tesbit düzeni, İşverenlerle işçiler arasında yapılan toplu sözleşmeler; veya Bu çeşitli usullerin birleştirilmesi yoluyla uygulanabilir” şeklindedir.

Unutmayalım! Eşit işe eşit ücret bir insan hakkıdır!

Haber: Hüsnü Öndül / Fotoğraf: Eylem Nazlıer – EVRENSEL

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.