AKP mahkemelere de ‘hakim’ oluyor

PAYLAŞ

Anayasa değişikliğiyle yapısı değişen Hakimler ve Savcılar Kurulu’nun üyelerini belirlemek üzere toplanıyor. CHP ve HDP oylamaya katılmayacak.

Anayasa değişikliği sonrası yapısı değişen Hakimler ve Savcılar Kurulu’nun yeni üyeleri bugün belirleniyor. 21 adayın gireceği yarışta 7 üye belirlenecek. AKP, milletvekillerinin salı günü tam kadro Meclis’te bulunmasını istedi. CHP ve HDP ise ‘seçim sonuçlarını meşrulaştırmamak’ için kurulda olacak ancak oylamaya katılmayacak.

CHP Genel Başkan Yardımcısı Hukukçu Levent Gök “Bu seçimlerde HSK ve yargı taraflı ve bağımlı hale gelecektir. Dolayısıyla Türkiye’de adaletin gerçekleşmesi anlamında de ne yazık ki sıkıntılı bir sürece doğru gidiyoruz. Siyasete tam bağımlı bir HSK, bunun doğal sonucu yargı oluşuyor” derken HDP Milletvekili hukukçu Mithat Sancar, Başvuranların neredeyse tamamı AKP ve MHP referanslı. Sonuç önceden belli. Artık bir yargı erkinden söz etmek de mümkün olmayacak” şeklinde değerlendirdi.

Partili Cumhurbaşkanının ardından, Anayasanı 14. maddesi de uygulamaya konuluyor. Meclis 13 üyeli HSK’nin 7’sini belirlemek için toplanıyor. Meclise 83 kişi başvuruda bulunmıuş, Meclis Adalet ve Anayasa Karma Komisyonu’nu bu sayıyı 21’e düşürmüştü. Adaylar için bugün iki tur seçim yapılacak. İlk turda 367, ikinci turda 330 oy çokluğu aranacak. Seçim gizli oylama ile yapılacak.

Meclis Başkanı İsmail Kahraman dışında 316 milletvekili bulunan AKP ile 36 milletvekili bulunan MHP’nin anlaşması durumunda,  367 aranan ilk turda olmasa bile 330 aranan ikinci turda seçim işleminin tamamlanması bekleniyor.

CHP ve HDP ise komisyon sürecinde dile getirdikleri ‘yargıda siyasallaşmaya gidildiği’ iddiasını sürdürüyor ve şaibeli sonuçlarına meşruiyet kazandırmamak için oylamaya katılmayacak.

HSK seçimleri anayasa değişikliği sürecinde yargının bağımsızlığı açısından çokca tartışılmıştı. Zira, HSK seçimlerinin 7 üyesi Meclis tarafından seçilecek. 13 üyeli Hakimler ve Savcılar Kurulu’nun Adalet Bakanı ve Adalet Bakanlığı müsteşarı (doğal üye) dışındaki 4 üyesini ise Cumhurbaşkanı belirleyecek. Partili cumhurbaşkanı sisteminde Meclisin büyük çoğunluğunun iktidar partisinden olduğu düşünüldüğünde aslında HSK üyelerini iktidar partisi belirlemiş oluyor. Nitekim seçime katılacak 21 isme bakıldığında aralarında ‘partili’ olanlar görülüyor.

Peki bu listede dikkat çeken isimler kimler? 

21 üye arasında AKP’li Beyoğlu Belediye Başkan Yardımcısı Şerife Taşbaşı, AKP Kadın Kolları MKYK Üyesi Ülkü Soylu, MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin avukatlığını da üstlenen MYK Üyesi Hamit Kocabey bulunuyor.

‘PAZARLIK YAPILDI SONUÇ ÖNCEDEN BELLİ’

Karma Komisyona katılan HDP Anayasa komisyonu da üyesi Mithat Sancar Evrensel’e HSK seçimlerini değerlendirdi. Sancar’ın açıklamaları şöyle: Anayasa ve Adalet Komisyonu’ndan oluşan karma komisyon genel kurula verilecek isimleri belirledi. Ben de karma komisyon üyesiyim. Başvuranların neredeyse tamamı AKP ve MHP referanslıydı. O nedenle komisyondaki işlemlere katılmama kararı almıştık. Çünkü sonuç önceden beliydi. AKP ve MHP arasında pazarlıklar yapıldığını her açıdan görmek mümkündü isimler saptanmıştı. Biz de bu nedenle oylamaya katılmayı reddettik.

HSK’nın 4 üyesini Cumhurbaşkanı doğrudan belirliyor. İki isim Adalet Bakanı ve müsteşarı, kalan 7 üyeyi de meclis belirleyecek. Meclis’te de çoğunluğa sahip olan parti ver partiler kimlerin HSK üyesi olacağına karar verecek. MHP olmasa bile AKP kendi oylarını tek taraflı belirlemeye yetiyor. Tamamen AKP’nin belirlediği çerçevede HSK oluşacak. MHP’ye kaç üye vereceğini AKP bu pazarlıklarla tesbit edilecek. Esasen OHAL döneminde yargıyı istedikleri gibi dizayn ettiler. İhraçlarla atamalarla yeni hakim ve savcı atamalarıyla yargıyı kontrol altına aldılar. Zaten yargı bağımsızlığından bahsetmek mümkün değildi Artık bir yargı erkinden söz etmek de mümkün olmayacak. Böyle bir yapı yargı adını kesinlikle haketmeyecek Demokratik hukuk devletinde yargının sahip olması gereken asagari özelliklere de bu HSK sahip olmayacak.

‘BİR PARTİLİ HSK GÖRECEĞİZ’

CHP Genel Başkan yardımcısı Haluk Koç ise HSK seçimlerinde AKP ve MHP’nin bir koalisyonu çıkacağını söyledi ve Evrnsel’e yaptığı değerlendirmede şunları söyledi: Bir partili HSK göreceğiz. Partili oldukları bilinen üyeler. Türkiye’de hukuk devletinin ne kadar çiğnendiğini, yargının siyasallaştığını bir kez daha görmüş olacağız. Bu seçimlerde HSK ve yargı taraflı ve bağımlı hale gelecektir. Dolayısıyla Türkiye’de adaletin gerçekleşmesi anlamında de ne yazık ki sıkıntılı bir sürece doğru gidiyoruz. Siyasete tam bağımlı bir HSK, bunun doğal sonucu yargı oluşuyor. Önceki hafta içerisinde avukatlıktan hakimliğe atanan üyelerin ideolojik bağlantılarına bakıldığında bu Türkiye açısından vahim bir tablo.

Anayasada hakimlerin tarafsızlığı vardı buna maddelerle bağımsızlığı eklemişlerdi. (Paketin 1. maddesi ile anayasanın 9. maddesinde yer alan “Yargı yetkisi, Türk Milleti adına bağımsız mahkemelerce kullanılır” hükmündeki, “bağımsız” ifadesinden sonra “ve tarafsız” ilkesi eklendi)  Şimdi hakimler tam taraflı ve bağımlı hale geldiler. Yapılan anayasa değişikliğinin tam zıttı bir tablo ortaya çıktı. Bu tablo ile bütün itirazlarımızı ifade etmiştik. Yargının pazarlığa tabi tutulması vahim bir tablodur.

YENİ ANAYASA İLE SEÇİM KALDIRILDI

Anayasanın 14. maddesinde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun adındaki ‘yüksek’ ifadesi çıkarıldı. HSYK’nin 3 olan daire sayısı, 2’ye indirildi. 22 olan üye sayısı da 13’e düşürüldü. Adalet Bakanı’nın konumu başkan olarak devam edecek ve müsteşarı da ‘doğal üye’ olarak HSYK’de yer alacak. Kurulun kalan 11 üyesi ise atama yoluyla belirlenecek. 4 üye, bizzat Cumhurbaşkanı tarafından atanacak. 7 üye TBMM tarafından seçilecek.

Mevcut HSYK’nin yapısı 22 asıl üyeden oluşuyordu. Cumhurbaşkanı, mevcut sistemde adli ve idari yargıdan değil, hukukçu öğretim üyeleri ve avukatlar arasından 4 üyeyi seçiyordu. 10 asıl üye ise hâkim ve savcılar tarafından sandık kurularak seçiliyordu. Anayasa değişikliği ile hakim ve savcıların kendi adaylarını seçme hakkı kaldırıldı. Artık sadece Cumhurbaşkanı ve meclis belirleyici olacak. Dolayısıyla Cumhurbaşkanı’nın ‘hakim’ olacağı HSK’da tüm yargıya hükmedebilecek. Çağrı Sarı / Evrensel

CEVAP VER