Üçü bir arada (3+1) askıya alındı

Üçü bir arada (3+1) askıya alındı

0
PAYLAŞ

Aslında bana şekeri biraz fazla gelirdi onların; neyse ki son zamanlarda 2+1 de çıktı, sekersiz versiyon. Benim tercihim yine de her zaman orta şekerli Türk kahvesidir.

Kahve muhhabbeti bir yana bahse konu “üçü bir arada” tamamen farklı, Cakarta’da araç sayısını sınırlayarak trafik yoğunluğunu bir nebze olsun belli saatlerde azaltmak amacıyla uygulanan bir sistem. Geçmişi bir hayli eski olup 1993’lü yıllara dayanır, iyi ve kötü yanlarıyla 26 yıldır uygulanmaktadır.
Günün belli saatlerinde özellikle sabah 00.7 den 10’a , akşamları 16.00 dan 19.00’a kadar başkentin ana arterleri olan Jl. Sudirman ve JL Thamrin gibi caddelerinde arabayla tek başına seyahati engelleyen bir sistemdir. Toplu taşım olanakları kısıtlı olan şehirde her araba sahibi tek başına arabasıyla işe giderse zaten kötü olan trafik berbat olmasın, içinden çıkılmaz hale gelmesin diye düşünülmüş bir çözümdür! Bir tür araba paylaşımı denilebilecek ( car pooling) yöntemle vatandaşlar arabalarını paylaşmaya teşvik edilir. Günün en yoğun saatlerinde yukarıda belirtilen belli caddelerden geçebilmek için arabada en az 3 kişi olması gerekir. Otostopa da benzeyen 3+1 de arabası olanın olmayanı taşıması, hem araba sahibi hem de sokaktaki adamın faydası, daha da önemlisi bu yöntemin trafiğe katkısı öngörülmüştür.

Jockeyler

Tüm bu özellikleriyle çok iyi niyetle düşünülmüş bir çözüm gibi görünmektedir üçü bir arada. Nitekim Cakarta’nın yerlileri sisteme alışmış arabalarını aynı güzergaha giden arkadaşlarıyla mecburen paylaşır olmuşlardır.

Başlangıçta amacına uygun devam etmekteyken 3. kişiyi her zaman bulmanın zorluğuyla olsa gerek sonraları işin rengi değişmiş, sistem bir iş alanı olup çıkmıştır! Arabaya arkadaş bulamayanlara, ya da şehirdeki yabancılara alternatifler geliştirilmiş, sınırlamalı saatlerde arabadaki kişi sayısını 3′ lemek için yeni tipler ortalıkta peydah olmuştur..

Bu tiplere buradaki yerel adıyla Jockey denir ve yaptıkları işin karşılığında ücretini alırlar. Üç kişi olmadan girilmeyecek caddelere onlar sayesinde girilir. Ücretleri 30 ile 50 bin rupiah yani 5 ile 10 TL arasında olup pazarlığa açıktır.

Jockey’likle para kazanmak isteyen kişiler gençten yaşlıya, hamile kadından tutun da bebeğini ana kucağında taşıyan, ya da çocuğunun elinden tutmuş bekleyen kadına kadar farklı tipler olabilir. Çocuk bir avantajdır, her zaman öncelik tanınır.

Bu iş alanı doğal olarak çeteleşmeyi de beraberinde getirmiş, çalışanlar belli noktaları kapmış, kimse kimsenin alanına müdahale edemez olmuştur..

Bu caddelerden gecerken onları gözden kaçırmaya imkan yoktur illaki kendilerini belli eder, el işaretleriyle arabaya alınmak için can atarlar.

Bir kez sırf konuşmak için arabaya aldığımız kadın Sri 50 bin rupiah istedi ve pazarlık yapmadı. Kabul ettik amaç yalnızca hikayesini öğrenmekti asında bizim arabanın plakasından dolayı muafiyeti vardı. Her işte olduğu gibi bu sistemden de de muaf olanlar vardır. Bazı plakalar avantajlıydı, sınırlamadan etkilenmiyor, tek kişi de olsa her saatte o caddelere girebiliyorlardı.

Aldığımız kadın jockey Sri günde 3 -4 kez arabaya binebilse günlük harcamasını cıkardığını, çocuklarına bakabilmek için başka bir iş bulamadığından çaresiz jockeylik yaptığını söylemişti. Aslında çok da rahat bir işti, klimalı arabalarda oturarak günlük en az 200 bin Rupiah yani 40 TL.civarında para kazanılabilmekteydi

Alan memnun satan memnun sistem böyle gelmiş böyle giderken başkan Jokowi’den boşalan koltuğa oturan ve gelecek yıl yeni seçimlere bağımsız aday olarak hazırlanan, Cakarta’nın ilk Hristiyan Valisi Basuki Tjaha Purnama, nam-ı diğer AHOK sistemin iyi işlemediğine karar verdi. Kendisi şehirde yaptığı radikal değişikliklerle, imza attığı iyi işler ve dürüstlüğü ile hem çok eleştiri hem de beğeni almaktaydı. Seveni de çoktu düşmanı da!

Kadınların kucaklarında tüm gün taşıdığı bebeklerine yatıştırıcı ilaç vererek uyuttukları, çocuklara zarar verdikleri, bazı çocukların kiralanarak çalıştırıldıkları, tacize uğradıkları ortaya çıktı. Sistemin asıl amacından bir süredir saptığını ve yanlış yollara girildiğinin tesbit edildiğini açıkladı.

Üçü bir arada sistemine en azından bir süreliğine ara verilecek, 3+1 aranmadan herkese tüm yollar açılacak, deneme süresi izlenip sonra değerlendirilecek, kaldırılması ya da devam etmesine karar verilecekti.

Vali Ahok’un kararına saygı duyduğunu ama katılmadığını söyleyen Cakarta Trafik Şubesi Müdürü Comr.Budiyanto, şehrin kötü trafiği ile başedebilmesine büyük katkı sağladığını savunduğu sistemin devamından yanaydı. Kendisi son zamanlarda ortaya çıkan çocukları uyutmanın, bu işlerde kötüye kullanmanın, sahte jockeylerin ayrı konular olduğunu ve sistem devam ederken bunların yeniden düzenlenebileceğini, kontrol edilebileceğini iddia ediyordu.

Bütün bu tartışmaların ardından 5 Nisan 2016 Salı günü sabahı bir-iki haftalık deneme süresi nihayet başladı. İki gündür alışılmışın dışındaki trafik yoğunluğu ilk günden kendini belli etti, biz de şehir içinde saatler süren yolculukla mağdurlar arasında yerimizi aldık.

Yaklaşık iki hafta boyunca askıya alınan sistemi fırsat bilen Cakartalı arabası ile yollara dökülünce trafik neredeyse dondu, içinden çıkılamaz hale geldi. Araba paylaşmanın ve jockeylerin kıymeti birden daha iyi anlaşıldı!

Trafik şube müdürü “ben uyarmıştım ” dese de kesin sonuç için yine 2 hafta beklenecek ve son kararı Vali Ahok verecek…

BİR CEVAP BIRAK

fifteen + 8 =