POLONYA’DAN… Auschwitz’deki Türk,’Tatar Yakub’

Önce geçenlerde bazi gazete manşetlerinde yer alan şu habere bir göz atalım:

“Berlin Hür Üniversitesi öğretim görevlilerinden Prof. Wolfgang Wippermann ve Prof. Gerhard Baader’e sunulan ve Mirjam Schmidt tarafından hazırlanan, “Die Turkei und der Holocaust”  isimli tezin 128. sayfasında, Almanya sınırları dahilinde Nazilerce katledilen Türk asıllıların sayısının 1000 civarında olduğu belirtiliyor” diye bir haber okumuştum.( 09 Mart 2006 Hürriyet ve Milliyet Gazetesi)

Haberdeki ciddi iddialar üzerine Auschwitz Müzesi Direktoru Jerzy Wróblewski’den, Auschwitz Birkenau’da esir tutulan ya da Naziler tarafindan öldürüldüğü iddia edilen Türk vatandaşları hakkında bilgi vermesini rica ettim.

Müze Direktorü Wroblewski, birkaç gün süren araştırmalarının sonucunda konuyla ilgili müze arşivlerinde yer alan bilgileri bana ulaştırdı.

Benim elde ettiğim bilgilere göre, Auschwitz Nazi Ölüm Kampları’nda esir alınan ya da öldürülenler arasında ‘Tatar Türkleri’nden ama Polonyalı olarak kayıtlara geçen 16858 nolu esir Jakup (Yakub) Sehid dışında kimse bulunmuyor. 

1 Haziran 1906’da, Belarus’un başkenti Minsk’de doğan ve gerçek adı Jan Jakub  Szegidewictz olan (16858) Tatar Yakub’un, kimlik bilgilerinde mesleğinin ”Pilot” olduğu belirtiliyor.

Tatar Yakub, 1941 yılında Varşova’da dönemin yeraltı örgütlerinden ‘Silahlı Mücadele Birliği (Związek Walki Zbrojenj) ve İç Ordu’da (Armia Krojova) yasadışı faaliyetlerde bulunduğu, örgüte yardım ve yataklık yaptığı gerekçesiyle tutuklanmış.Tutuklandığı sırada üzerinden Yakub Sehid adına düzenlenmiş bir de sahte pasaport çıkmış.

Önce Varşova’daki Pawiak Hapishanesi’ne yerleştirilmis; buradan da 29 Mayıs 1941’de Auschwitz Ölüm Kampları’na transfer edilmiş.Resmi kayıtlarda ”Türk Politik Tutuklu” olarak yer alan Tatar Yakub, Auschwitz KL’de  Polonyalı Fransiskan meshebi rahibi (16670 seri nolu)  Maksymillian Kolbe ile  aynı kampta bulunmuş. Rahip Kolbe, bir idam mahkumunun yerine kendi hayatını feda edip, Ölüm Kampların’da Naziler tarafindan öldürülen ilk esir olarak tarih sayfalarinda yer alırken, Tatar Yakub’da  bu olayın görgü tanıklarından biri olmuş.

1945 martında KL Auschwitz’den  Krakov yakınlarındaki KL Plaszow Hapishanesi’ne transfer edilen Tatar Yakub, 1945 yılında buradan firar ederek kayiplara karışmış. Bir süre kaçak hayatı yaşadıktan sonra tekrar yakalanarak Ölüm Kampları’na göndermiş.

KL Auschwitz Nazi Ölüm Kampları’nda ölen yada esir alınan Türk yok. Ama bu kamplardaki gaz odalarında, insan fırınlarında, işkencelerde öldürülen binlerce çocuk, genç ve yaşlı masum insanlar gerçeği var…Alman profesörler biraz da bu konuda tez hazırlasalar iyi olur… 

Kaynaklar:
-(Birkenau Devlet Muzesi, Collection of Testimonies, vol. 86, pp. 47-49, testimony of  Jan Jakub Szegidewicz).
-(Auschwitz– Birkenau Müzesi arşivi, ifadelerin toplaması, cilt. 86, pp. 47 – 49, Jan Jakub Szegidewicz’in ifadesi.)

 

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.