İran’da seçim Cuma günü

İran’da Cuma günü reformcu Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi’nin yerine geçecek ismi belirleyecek olan cumhurbaşkanlığı seçimlerinde 8 aday arasında reformcuların adayı Mustafa Moin, sertlik yanlısı eski  polis şefi Bekir Kalibaf ve eski cumhurbaşkanı Ali Ekber Haşimi Rafsancani de bulunuyor.

Seçimlerde aday olan isimlerin çoğu, İran’ın genç nüfusunun ve orta sınıfın oylarını kazanmak amacıyla, müzik ve video görüntüleri eşliğinde bolca seyahat ederek, canlı kampanyalar gerçekleştirmişlerdi.

CUMHURBAŞKANI’NIN YETKİLERİ

Teoride, cumhurbaşkanı İran’daki siyasi yapı içerisinde, 1989 yılından bu yana ülkenin dini lideri olan Ayetullah Ali Hamaney’den sonra sonra gelen ikinci en yetkili kişi sayılıyor.

Ancak pratikte, cumhurbaşkanının yetkileri ve sorumluluklarını yerine getirme kabiliyeti, sertlik yanlısı din adamlarının etkisindeki seçimle göreve gelmeyen bazı kurumlar tarafından bile sınırlandırılıyor.

Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi, sıradan bir vatandaştan sadece biraz daha fazla yetkisi olduğunu söylerek bu duruma serzenişini dile getirmiş, yetkilerini arttırma yönünde yasal reformların geçirilmesi için bir dizi başarısızlıkla sonuçlanan girişimde bulunmuştu.

Cumhurbaşkanı, ülkenin ekonomik politikasından ve siyasi işlerin günlük ilerleyişinden sorumlu.

Ayrıca, milli savunma ve güvenlik politikalarını yönlendiren Yüksek Milli Güvenlik Konseyi’ne başkanlık ediyor.


KADININ ADI YOK

İranlılar, 1979 İslam Devrimi’nden bu yana dokuzuncu kez cumhurbaşkanlığı seçimine gidiyor. Seçimlerde 1,014 kişi adaylığını koymuş, bu adaylar arasından sekiz kişi nihai seçimlere katılmaya hak kazanmıştı.

Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde yarışacak olan adayların hepsi erkeklerden oluşuyor.

Seçim kampanyası 27 Mayıs’ta başlamıştı ve bu gece yarısı sona eriyor.

Adaylar arasında iki Şii ve sertlik yanlısı Devrim Muhafızları’ndan da dört kişi bulunuyor. Beş aday muhafazakar, üç aday ise reformcu olarak nitelendiriliyor.

Seçimlerde 15 yaşın üstündeki tüm İranlılar oy kullanabilecek. Bu, 67 milyonluk İran nüfusunun yaklaşık 48 milyonunun sandık başına gitme hakkı olduğu anlamına geliyor.

Cumhurbaşkanlığı görevi dört yıl sürüyor. Cumhurbaşkanları, dört yıllık görev sürelerinin dolmasının ardından, ikinci kez seçimlerde aday olabiliyor. Ancak ikinci görev sürelerinden sonra en az bir dönem mevkiden uzak kalmak zorundalar. Bu nedenle mevcut Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi, bu seçimlerde adaylığını koyamıyor.

Seçim sonucunda herhangi bir aday kullanılan oyların yüzde 50’sini aşamamışsa, en yüksek oy oranına sahip iki adayın yarıştığı ikinci tur seçimlere gidiliyor. İkinci tur seçimler, ilk tur seçim sonuçlarının açıklanmasından sonraki ilk Cuma günü yapılıyor.

Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi, 1997 yılında oyların yüzde 69’unu alarak göreve gelmiş, 2001 yılındaki seçimlerde de oy oranını yüzde 77’ye çıkararak ikinci döneme hak kazanmıştı.


 

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.